B C E F G H I J K M O P R
S T V W Ź Ż
C

Chomicki Tadeusz

Urodził się 29 lipca 1899 roku w Stryju, miasteczku położonym na terenie Galicji. Gimnazjum ukończył w Przemyślu, studia rozpoczął na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu im. Jana Kazimierza we Lwowie. W roku 1919 został przeszkolony jako medyk II roku na kursie medycyny wojskowej pod kierunkiem komendanta kursu - dr Lesława Węgrzynowskiego i jako lekarz baonu skierowany na front. Po zakończeniu działań I wojny światowej ukończył Wydział Lekarski we Lwowie w 1926 roku.
Z Zamojszczyzną a konkretnie ze Szczebrzeszynem losy dr Chomickiego związane są od lat czterdziestych ubiegłego stulecia - po wyzwoleniu terenów wschodnich (dr pracował wówczas w osadzie Gorzków w powiecie krasnostawskim) Wydział Zdrowia w Lublinie kierowany przez dr Władysława Kwita zaproponował mu przeniesienie na stanowisko dyrektora szpitala rejonowego w Szczebrzeszynie.
Dr Tadeusz Chomicki cieszył się zaufaniem (często operował rannych żołnierzy AK, którzy pozostawali w Podziemiu) i poważaniem miejscowego społeczeństwa. Dokonywał skomplikowanych operacji, z którymi dawniej chorzy musieli zwracać się o pomoc w Lublinie lub Zamościu. Pełnił ponadto jakby funkcję Pogotowia Ratunkowego, ponieważ bardzo często pozostawał na noc w szpitalu w pokoju dyżurnym.
Pewnego razu w godzinach popołudniowych , po ukończeniu ciężkiej operacji sala w której operował została otoczona przez funkcjonariuszy Urzędu bezpieczeństwa z Zamościa - dr Chomicki został aresztowany.
Przewieziono go do Zamościa i umieszczono w śledztwie w piwnicach UB pod zarzutem udzielania pomocy lekarskiej rannym żołnierzom AK, którzy dotąd się nie ujawnili. Po kilku miesiącach śledztwa został przewieziony do Lublina i umieszczony na Zamku Lubelskim, w którym było ciężkie więzienie a na dziedzińcu dokonywano egzekucji.
Mieszkańcy Szczebrzeszyna podpisali petycje domagając się zwolnienia dra Chomickiego z więzienia. Do Sądu Wojskowego wpłynęły listy wdzięcznych partyzantów Armii Ludowej a także radzieckiej rannej spadochroniarki, której dr uratował życie jeszcze podczas pracy na terenie powiatu krasnostawskiego, listy uratowanych i żywionych z narażeniem życia rodzin żydowskich. Zapewne te starania spowodowały uniewinnienie doktora Tadeusza Chomickiego - po dwóch latach wyszedł na wolność. Rozpoczął prace jako lekarz rejonowy w Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowej w Lublinie.
Odznaczony został Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Odznaką Zasłużonego Pracownika Służby Zdrowia, Krzyżem Armii Krajowej i Medalem Wojska Polskiego. Zmarł w 1987 roku.

prof. dr hab. Alina Chomicka - Dobrzańska (córka).

Chotomski (...)

Lekarz ordynacki zatrudniony w szczebrzeszyńskim szpitalu w poł. XIX wieku. Postać bardzo ciekawa i kontrowersyjna zarazem; jego historię opisał w "Kronice szpitala" dr Z. Klukowski: gdy wezwano go do przeprowadzenia inspekcji sanitarnej w pobliskim Michalowie celem otwarcia placówki leczniczej Chotmski z racji swoich zainteresowań sztuką przygotował obszerny tekst na temat galerii znajdującej się w tutejszym pałacu. Na temat programu uruchomienia zakładu leczniczego skreślił zaledwie kilka zdań. Uznano to za obrazę ordynata i zwolniono dr Chotomskiego z zajmowanej posady.
W roku 1870 dr Chotomski wyjechał z Polski - po kilkuletnim pobycie za granicą wrócił do kraju - zmarł w 1880 roku.1

Cichocki Roman

Absolwent szczebrzeszyńskiego gimnazjum, znany jest jako wynalazca pługów.

Cichoński Edward ps. "Głaz"

Intendent szczebrzeszyńskiego szpitala, zaangażowany w działalność konspiracyjną pełnił obowiązki kwatermistrza i skarbnika obwodu - o współpracy z nim pisze w swoich wspomnieniach Jan Krukowski z Zaburza, członek Batalionów Chłopskich (http://www.republika.pl/horajec/okup11.html).
"Gdzieś w listopadzie 1939 roku będąc w Szczebrzeszynie spotkałem się z Edwardem Cichońskim - intendentem szpitala w Szczebrzeszynie; znałem się z nim bardzo dobrze, gdyż był prezesem Koła Młodzieży Wiejskiej "Siew"; jeździłem z nim do Lublina w 1938 roku na zjazd wojewódzki zwany wtedy "Okrężne Lubelskie". Spotykaliśmy się w Zamościu świetlicy młodzieżowej, która była przy kinie stylowym na piętrze, gdzie również mieściły się biura Zarządu Powiatowego Koła Młodzieży wiejskiej "Siew"; ale najczęściej widywaliśmy się w świetlicy Koła "Siewu" w Szczebrzeszynie, gdzie obecnie znajduje się aparat rentgenowski przy szpitalu Cichoński będąc intendentem tegoż szpitala również tam urzędował, w tej świetlicy, a my młodzież zorganizowana w Kołach "Siewu" tam zjeżdżaliśmy się przed wojną do tej świetlicy z okolic Szczebrzeszyna jak: Żurawnicy, Brodów, Kawęczyna, Deszkowic, Podlesia, Zaburza i Sułowca.
Po spotkaniu się na mieście, Cichoński poprosił mnie do swego biura w szpitalu i zaczęliśmy rozmawiać; podczas naszej rozmowy nadszedł dr Klukowski i Cichoński przedstawił mnie, że jestem z Zaburza. Dr Klukowski usiadł i zaczął mnie wypytywać, jaka jest sytuacja na wsi, co ludność mówi na temat poniesionej klęski, i czy łakną jakichś wiadomości na temat działań wojennych na zachodzie i sytuacji w kraju.
Ja odpowiedziałem, że ludność na wsi nie załamuje się i że każdy wierzy i żyje nadzieją, że na wiosnę lub w lecie wojna się skończy. W czasie naszej rozmowy przywieziono jakąś kobietę z porodem, dr Klukowski pożegnał się ze mną i wyszedł - ja pozostałem z Cichońskim i w toku naszej dalszej rozmowy wręczył mi wiadomości radiowe na bibule. Cichoński powiedział do mnie, ażeby zbierać broń i amunicję, magazynować je, a z nim utrzymywać kontakt i raz w tygodniu przyjeżdżać po wiadomości radiowe.

***

W czerwcu 1941 roku uprzedzony o mającym nastąpić aresztowaniu opuścił Szczebrzeszyn ukrywając się w okolicznych wioskach. Aresztowany w Łabuniach przewieziony został do więzienia w Zamościu; chcąc uniknąć tortur, a przy tym obawiając się by nie wydać kolegów z ruchu oporu popełnił 15 listopada 1942 roku samobójstwo .

Cieślicki Józef ks. (1896-1988)

Urodził się 14 marca 1896 r. w Urzędowie. Tu ukończył szkołę powszechną Dzięki sugestiom miejscowego nauczyciela podjął naukę w Gimnazjum Męskim w Sandomierzu, a później w Seminarium Duchownym w Lublinie. 19 kwietnia 1919 r. z rąk biskupa lubelskiego Leona Fulmana otrzymał święcenia kapłańskie.
Funkcję wikariusza pełnił w parafiach: w Konopnicy, Tarnogórze, Kolegiacie Zamojskiej oraz parafii św. Pawła w Lublinie. W Lublinie pracował przez osiem lat (1924-1932) angażując się w działalność Stowarzyszenia Młodzieży Polskiej i Akcji Katolickiej. Od 1929 roku prowadził sekretariat generalny Ligi Katolickiej Diecezji Lubelskiej. W 1930 roku, w wieku 34 lat nominowany został na kanonika honorowego Kapituły Zamojskiej.
Wiosną 1932 r. został mianowany proboszczem parafii św. Mikołaja Biskupa i dziekanem w Szczebrzeszynie. Gdy 30 czerwca 1933 roku dekanat szczebrzeszyński połączono z zamojskim, wówczas ks. Cieślicki stanął na czele największego dekanatu w diecezji - dekanatu zamojskiego. W jego dekanacie znalazła się także Kolegiata Zamojska, w której w maju 1939 r. został kanonikiem gremialnym.
Funkcję dziekana pełnił do 20 marca 1946 r. Kapituła Kolegiacka nadała mu ponadto tytuł prałata scholastyka (1952) i kustosza Kapituły (1959).
Wraz z inż. Waligórą brał udział w próbie rozbiórki cerkwi unickiej Akcja ta została powstrzymana z inicjatywy dra Klukowskiego.2

***

Ks. Józef Cieślicki był organizatorem komitetu pomocy dla Żydów zwłaszcza w początkowym okresie okupacji. W czerwcu 1940 roku został aresztowany przez Niemców i wywieziony na Rotundę w Zamościu. Po kilku dniach nastąpiło zwolnienie, ponieważ zgłosił się za niego (dobrowolnie) ks. wikary Władysław Kłos. Później ukrywał się na terenie diecezji tarnowskiej. Chorował.
W 1945 r. powrócił do Szczebrzeszyna - w rok później nowy biskup lubelski - Stefan Wyszyński, przeniósł go na probostwo do Zaklikowa. Pracował tu długo, powoli wracając do zdrowia. Również tutaj uzyskał kolejne dowody uznania ze strony władz kościelnych - w 1952 roku godność prałata scholastyka, a w 1959 roku awansował na najwyższe po dziekanie stanowisko - prałata kustosza w Kapitule Zamojskiej. Były to dowody uznania poprzednich zasług ks. Cieślickiego.
W czerwcu 1969 roku z uwagi na stan zdrowia, i na własną prośbę, został zwolniony z probostwa, przeszedł na emeryturę. Pozostał w Zaklikowie w charakterze rezydenta. Później jednak, w 1972 roku przyjął stanowisko kapelana Zgromadzenia Sióstr Opatrzności Bożej w Irenie. Tu spędził ostatnich 16 lat życia.
W kwietniu 1989 r. miał obchodzić 70-lecie stanu kapłańskiego. Przyszła jednak ciężka choroba, szpital i śmierć - zmarł 31 grudnia 1988 r.3

Opracował Leszek Balicki

Cruciger Feliks

Urodzony w Szczebrzeszynie, syn Andrzeja. Pierwszy superintendent zborów kalwińskich w Małopolsce; w półroczu zimowym 1529/1530 rozpoczął naukę na Uniwersytecie Krakowskim - studia ukończył w 1535 roku bakalaureatem sztuk wyzwolonych. Mieszkał w Niedzwiedziu. Około 1546 roku wraz z dziedzicem tej miejscowości - Stanisławem Stadnickim przeszedł na protestantyzm; w listopadzie 1550 roku uczestniczył w I Synodzie Kalwińskim w Pińczowie. Na synodzie w Słomnikach (25. X. 1554 rok), który to synod stworzył podstawy organizacyjne kalwinizmu w Małopolsce wybrano Crucigera superintendentem.

Cybulska Jadwiga

Nauczycielka ze szkoły powszechnej - opiekowała się pierwszą drużyną szczebrzeszyńskich skautek powstałą w dwudziestoleciu międzywojennym.


Strona Główna    Mieszkańcy



1. M. Nowak. Milenijne portrety. Służba Zdrowia 1966 nr 24.
2. Z. Klukowski: Dziennik z lat okupacji Zamojszczyzny ( 1939-1944). Lublin 1959, s. 145-146.
3. Oprac. na podst.:ks. Zb. Starnawski: Ksiądz prałat Józef Cieślicki (1896-1988) senior Diecezji Lubelskiej, nestor Kapituły Zamojskiej "Wiadomości Diecezjalne Lubelskie" 1990, nr 4 s. 114-116; Ks. Prałat Józef Cieślicki, "Wiadomości Diecezjalne Lubelskie" 1989 nr 7-8 s. 191-192.